Zestor congres: Denken-Delen-Doen

Op 3 oktober 2017 vond het Zestor congres plaats. Het thema was ‘Anders organiseren in het hbo’. Tijdens dit congres werd gedeeld hoe toekomstgericht onderwijs vorm krijgt, wat dat betekent voor de organisatie als geheel en voor de rol van hbo-professional.

Alexandra Jacobs doet in dit blog verslag van haar indrukken over het Zestor congres. Ook Dorien Gerards, voorzitter Docentenberaad en Paul Stallenberg, directeur HR waren namens Zuyd aanwezig.

Keynote

De keynote werd verzorgd door Harmen van Wijnen, de CvB voorzitter van de Christelijke Hogeschool Ede. In opdracht van Vereniging Hogescholen schreef hij samen met CvB-voorzitter van Fontys Nienke Meijer een duo-essay over dienend leiderschap in het hbo. Voor Van Wijnen is het uitgangspunt dat alle professionals werkzaam in het hbo ‘doen wat er gedaan moet worden’.
Het hbo heeft een maatschappelijke opgave wat betekent dat het goede, het schone en het ware moet worden nagestreefd. Dit veronderstelt naast een dienend leider ook een organisatie-inrichting die dienend is. Het gaat met name om het centraal stellen van de student. In de strategische visie #HBO 2025: Wendbaar en Weerbaar wordt ook gesteld dat het hbo dynamisch en flexibel moet zijn. Dienend leiderschap in het hbo is gericht op de student, het werkveld waarvoor we opleiden en op onszelf, de medewerker. Er is dus sprake van een meervoudige dienstbaarheid.
Wijnen bespreekt 3 perspectieven, ontleend aan Castells (2010):

  1. hogescholen als een instituut; d.w.z. dat hogescholen de verantwoordelijkheid hebben om dienend te zijn aan de samenleving
  2. hogescholen als organisaties (met kpi’s en dergelijke)
  3. instellingen zijn ook altijd organische instellingen (intuïtief, informeel).

Wijnen geeft aan dat ervoor gewaakt dient te worden voor ‘categorie-fouten’; perspectief 2 moet altijd dienend zijn voor perspectief 1 en 3.

Intermezzo

In een intermezzo werden korte portretten in de vorm van een filmpje getoond waarin Saxion, Avans en de HAN in beeld kwamen over hoe zij de organisatie wendbaarder proberen te maken. De algemene conclusie is dat als docenten als team aan de slag gaan en tijd en ruimte krijgen om te experimenteren, er vertrouwen wordt gegeven  om zaken anders te organiseren er mooie dingen gebeuren. Zoals het voorbeeld van Avans waarin studenten zelf de volledige verantwoordelijkheid krijgen om met behulp van een routeplanner hun eigen onderwijs te organiseren. Er zijn geen vooraf vastgelegde collegemomenten meer en er zijn geen tentamens meer. Studenten werken aan praktijkopdrachten. Docententeams aan de betreffende opleiding bepalen zelf welke taken elk individu oppakt en uitvoert.

Sessierondes

In het programma bestond uit een breed aanbod van lezingen, workshops, vraaggesprekken, presentaties, debatten, worldcafé’s, masterclasses, enzovoort. 

Ik ging naar de bijeenkomst van Diana Russo met als titel: Kom in beweging… de oude wereld stort in! Dat ging over het aannemen van andere organisatievormen. Russo heeft een artikel geschreven over het verdwijnen van de piramide organisatie. We gaan volgens haar naar meer flexibele en innovatieve organisatievormen toe. Social media kan ingezet worden als hulpmiddel om anders te gaan samenwerken. In haar presentatie tipt ze kort 12 ingrediënten aan die nodig zijn voor een wendbare organisatie. Benadrukt wordt dat de 12 ingrediënten met elkaar samenhangen en altijd nodig zijn om meer flexibele organisatievormen te ontwikkelen. De 12 ingrediënten zijn:

De eerste 4 gaan over wendbaarder werken

Nummer 5 t/m 8 gaan over anders organiseren

Ingrediënt 9 tot en met 12 stellen de mens centraal

Andere organisatievormen houden voor het hbo bijvoorbeeld in dat je niet verbonden blijft aan één organisatie, die van je eigen hogeschool. Je kunt je talenten delen met andere partijen, bijvoorbeeld met behulp van een initiatief als wesharetalent.com.
Een ander initiatief is de global innovation map, waarin de doelstelling is om maatschappelijke problemen gezamenlijk aan te pakken.

Bij anders organiseren wordt ook het belang van het samenstellen en ontwikkelen van een goed team onderschreven. In de presentatie verwijst Diana naar een onderzoek dat Google uitvoerde in 2016. De belangrijkste succesfactoren voor een succesvol team zijn:

  • Social sensitivity
  • Roughly the same speaking time

Debatronde

Het onderwerp van debat was onderwijskwaliteit en personeelsbeleid. Zestor heeft een programma gericht op startende docenten: Missie Vliegende Start. Bij Zuyd vond in april de kick-off plaats van deze landelijke debattour.

50% van de startende docenten is binnen 4 jaar niet meer werkzaam in het hbo. Beginnende docenten krijgen niet genoeg ruimte om zich de organisatie eigen te maken. Het is niet altijd helder wie verantwoordelijk is voor het aannemen van en goed inwerken van goede docenten. Geef docenten meer ruimte in de eerste jaren om zich goed in te kunnen werken.

Ten behoeve van de Missie vliegende start is er een award met een prijs in het leven geroepen. Prijs voor het docententeam gaat naar de HAN, voor de studenten naar de HU.

Zuyd presenteert diverse onderzoeken @ EARLI

Vijf kenniskringleden hebben eind augustus 2017 workshops en (poster)presentaties verzorgd tijdens het EARLI (European Association for Research on Learning and Instruction)-congres (Tampere, Finland).

Vanuit de Kenniskring Professioneel Beoordelen (lector Dominique Sluijsmans):

Xandra Janssen presenteerde tijdens een papersessie de bevindingen van haar onderzoek. Xandra doet onderzoek naar het beter beoordelen van de relevantie van items in voortgangstoetsen. Bij het beoordelingsproces wordt een rubric gebruikt. Lees het volledige onderzoeksartikel van Xandra: Toward a better judgment of item relevance in progress testing.

Elly Vermunt presenteerde haar poster over het betrekken van studenten bij toetsing. Elly deelde kort de resultaten van het onderzoek. Het vergroten van de formatieve waarde van toetsen werd uitgevoerd door de beoordelingscriteria aan de studenten te verhelderen oa door het beoordelen en bespreken van voorbeeldrapporten en selfassessment van conceptrapporten.

Dorien Gerards verzorgde een workshop nav haar onderzoek over de perceptie van de hbo-docent over professioneel beoordelen. Stellingen uit de door Dorien geconstrueerde vragenlijst waren aanleiding tot inspirerende discussies. Met de aanwezige collega’s werd gesproken over wat er in het hbo getoetst moet worden en hoe dat dan wordt uitgevoerd en beoordeeld.

Anneriet Florack gaf een workshop over het centrale toetsbeleid van Zuyd, het Toetskompas [inloggen op Zuydnet]. Collega’s uit Denemarken, IJsland en Amerika dachten mee over de begrijpelijkheid, volledigheid en bruikbaarheid van de visie op toetsen en beoordelen van Zuyd waarbij er complimenten werden gemaakt over de compleetheid van het document.

Vanuit de Kenniskring Professionalisering van het Onderwijs (lector Marcel van der Klink):

Mieke Koeslag presenteerde haar onderzoek naar leiderschap voor het stimuleren van team leren bij docententeams met een innovatieve opdracht. Aan dit onderzoek hebben in 2016 319 Zuyd-docenten (uit 61 teams) deelgenomen.

Door deze workshops en (poster)presentaties heeft Zuyd heeft een goede bijdrage geleverd. Uiteraard hebben de Zuyd-collega’s ook veel kennis opgehaald. Zo waren de diverse sessies over ‘comparitive judgement’ van de Universiteit van Antwerpen erg leerzaam (zie ook het blogitem Competenties makkelijker en beter beoordelen met D-PAC). Deze vorm van beoordelen zou ook binnen Zuyd goed ingezet kunnen worden. Ook werden de Zuyd onderzoekers door sommige EARLI-sprekers flink geprikkeld. Niet iedereen kon zich vinden in de stelling om summatieve toetsen al voor de toetsafname aan studenten uit te reiken! Onze congresgangers hebben diverse contacten gelegd en mooie ervaringen van andere deelnemers meegenomen als idee voor vernieuwingen binnen Zuyd.

Wil je meer weten over de betreffende onderzoeken en de ervaringen van de EARLI, spreek gerust één van bovenstaande deelnemers aan.

Stand van zaken digitale leeromgeving

Gisteren heeft programmamanager Wilfred Rubens samen met senior tactisch inkoper Roy Wagendorp via BlueJeans de stand van zaken gepresenteerd van het programma digitale leeromgeving. Met name van de aanbesteding en het project opschoning. Judith van Hooijdonk heeft de sessie gemodereerd.

De opname van de sessie staat op Mediasite. Op Onedrive staat het overzicht met de facultaire projectleiders opschoning. Hier is gisteren om gevraagd. Om de video en het document te kunnen raadplegen, moet je ingelogd zijn met je Zuyd-account.

 

SURF uitgave over peer feedback en peer assessment in online onderwijs

Peer feedback en peer assessment zijn veelbelovend voor het persoonlijk en schaalbaar maken van online onderwijs. Door peers in te zetten blijven de begeleiding en toetsing van grote aantallen studenten uitvoerbaar voor docenten.

Peer feedback is echter niet zonder slag of stoot ingevoerd. Het moet zijn ingebed in de cursus, studenten hebben goede instructies nodig, het vraagt om de inzet van de juiste mensen en de verhouding tussen eigen werk en feedback moet kloppen.

In deze uitgave staan de volgende vragen centraal: hoe richt je peer feedback in en hoe realiseer je dit? Wat zijn belemmeringen en wat succesfactoren? En hoe zorg je voor kwaliteit? Drie onderwijsinstellingen laten zien hoe zij peer feedback in een online onderwijscontext toepassen en lees je wat er aan onderzoek plaatsvindt op dit thema.

Inhoudsopgave

Bron: SURF